Fietstour ‘Samen blijven(d) herdenken’ door hele gemeente
STEENBERGEN – Bevrijdingsdag in de gemeente. Op een aantal plaatsen in verschillende kernen gingen deelnemers aan een bijzondere fietstocht van start. De tochten voerden langs tal van bijzondere plaatsen waar gebeurtenissen hebben plaatsgevonden die diepe indruk maakten. De routes zijn beschreven in een boekje, opgetekend door Jeanne en Frans van Bergen.
Samen blijvend herdenken
Het idee voor de fietstour ontstond al enkele jaren geleden. “We werden benaderd door Femke Ammerdorffer van de gemeente” vertelt Frans van Bergen. “Of we ‘Samen blijvend herdenken’ niet konden verbreden tot meerdere indrukwekkende gebeurtenissen die hebben plaatsgevonden in de gemeente, maar zeker ook in de regio” vult Jeanne aan. “Er is zoveel gebeurd. Neem nou de Watersnoodramp. Er was zoveel leed, er zijn zoveel mensen omgekomen.”
Aan de slag
Jeanne en Frans gingen aan de slag, legden contacten met verenigingen, stichtingen en fondsen in alle kernen, maar ook in de regio. Het resulteerde in een groot aantal gebeurtenissen die op verschillende plaatsen hebben plaatsgevonden. “Op een aantal plaatsen zie je de gevolgen en kenmerken nog in het landschap. We bedachten ons dat die moeten worden opgeslagen en niet verloren moeten gaan” meent het echtpaar. Zo ontstond het idee van het boek ‘Samen blijven(d) herdenken’.
Zoveel informatie
Het samenstellen van het boek heeft enkele jaren geduurd. “We kregen zoveel informatie, hebben alles gecheckt en waar nodig verder uitgezocht” legt Frans uit. “En dan leer je dat er veel meer is gebeurd dan algemeen bekend is. Dan lees je hoeveel slachtoffers er zijn gevallen en niet alleen tijdens de Tweede Wereldoorlog.” Het boek bevat uiteraard veel informatie over deze oorlog, waardoor we dit jaar 80 jaar vrijheid vieren. “De informatie staat in het grijze gedeelte te lezen” legt Jeanne uit. “Gemarkeerd door een nummer op de routekaart, kun je lezen wat er ter plaatse te zien of gebeurd is.”
Overal starten
Voordeel van het boek is dat alle routes die beschreven zijn in elke kern gestart kunnen worden. Wie een ervaren fietser is kan zelfs routes met elkaar verbinden. Ook dat staat in het boek beschreven. Verder staan er tips in voor een rustpauze, parkeerplaats voor een eventuele auto en horecagelegenheden waar men kan genieten van een drankje of lunch en gebruiken kan maken van sanitaire voorzieningen. “We zijn zo zorgvuldig mogelijk geweest” benadrukt Jeanne. “Maar het kan zijn dat er iets niet, meer, klopt. Dan zou het fijn zijn als men dat aan ons doorgeeft via info@stadsherautensteenbergen.nl
5 mei
Tijdens een officieel moment in de Gummaruskerk werd het boek ‘Samen blijven(d) herdenken’ op 5 mei officieel in gebruik genomen. Jeanne van Bergen, voorzitter van de Stichting Stadsherauten Steenbergen én medeauteur van het boek heette genodigden van harte welkom. Ze sprak haar dank uit aan iedereen die een bijdrage aan het boek heeft geleverd. Maar zeker ook aan alle vrijwilligers die op deze dag de deelnemers aan de fietstour ontvingen op een aantal locaties in de hele gemeente. Wethouder Gommeren mocht het eerste exemplaar in ontvangst nemen namens de gemeente. Hij sprak zijn dank en waardering uit en vertelde de route ‘Kruisland’ nog deze dag te gaan fietsen.
Overleden tijdens de oorlog
“Tijdens het schrijven en de ontwikkeling van het fietsrouteboek kwam ik in de plaatselijk aanwezige literatuur gebeurtenissen tegen waarvan ik nog nooit gehoord had” vertelt Frans van Bergen als het eerste exemplaar is overhandigd. “Het zal je maar gebeuren dat je op de eerste dag van de oorlog, 10 mei 1940, een familielid om het leven komt.” Dit gebeurde de families van drie soldaten; Leo Leijdekkers uit De Heen, Janus Tiberius uit Steenbergen en Willem van de Male uit Nieuw-Vossemeer. Frans beschrijft op chronologische wijze een aantal cruciale gebeurtenissen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij noemt de namen van inwoners van onze gemeente die gesneuveld zijn. Leo Heijen, getroffen door een granaatscherf.
Speciale genodigden
Dertig inwoners van Welberg verliezen het leven, waaronder familie van Angelo de Jong, tijdens gevechten rond en nabij Welberg. Ad Vlamings werd op 8 maart gefusilleerd in Amersfoort. Van Bergen noemt ook M. Buijs, gesneuveld in Indonesië. Ook de Watersnoodramp heeft veel slachtoffers geëist, waaronder 6 familieleden van Jan Bosters. Familieleden van alle overledenen waren als speciale gasten uitgenodigd. Als laatste van de speciale genodigden werd Huib Bierings voorgesteld. “Mede dankzij zijn inzet aan vredesmissies heeft Huib een belangrijke bijdrage geleverd om de wereld te verbeteren” aldus Frans van Bergen. Zij kregen ook een ‘eerste’ exemplaar overhandigd uit handen van Frans en Jeanne van Bergen.
Op pad
Tijdens het officiële moment in de Gummaruskerk was het druk bij de plaatselijke VVV. De boekjes werden grif verkocht door deelnemers aan de fietsroute. “Wat is de kaft mooi!” meent een dame die het boekje voor de kerk bewonderd. De kaft is ontworpen én geschilderd door Jeanne van Bergen. Een oud model herenfiets op een blauwe achtergrond mét de klaprozen die in onze gemeente een zo belangrijke betekenis hebben. “Ik had aan Riena Valkhof gevraagd of zij een ontwerp wilde maken” verklapt Jeanne. “Maar zij vond dat ik dat zelf ook kon. Dit is het geworden”
Ontroerend
Tijdens de fietstochten wordt op een aantal plaatsen ‘vrijheidssoep’ aangeboden. Bij de bunker van Benedensas komt een groep Canadezen op fietsvakantie per toeval bij deze pleisterplaats aangereden. Een kop warme vrijheidssoep wordt gewaardeerd want het is best koud op de fiets. De vader van één van de Canadese dames heeft in Nederland gevochten. De aandacht die de Canadese militairen in onze gemeente krijgen ontroert haar. Als de hele groep spontaan bij de vlaggen van Canada en Nederland hun volkslied begint te zingen is de cirkel van samen blijven(d) herdenken helemaal rond.
Opwarmen bij ‘de Klok’
Bij ‘de Klok’ aan de Canadezenweg treffen verschillende groepen fietsers elkaar. De sfeer is opperbest. “Wil je soep?” roept Dora de Greef al vanaf afstand. Ook hier klinkt een hartgrondig ‘ja’! “Heb je ook soep gehad bij ’t Sas?” lacht Dora. “die van mij is lekkerder hè, is met veel liefde gemaakt” Er wordt gesproken over de herdenking op 4 mei. Dat het belangrijk is niet te vergeten. Een dame stopt even om een praatje te maken. Ze woont in de buurt van de klok, herinnert zicht dat er mensen bij haar ouders zaten ondergedoken. Even later fietst ze verder.
Dinteloord kleurt extra ‘oranje’
Ook in Dinteloord is een startlocatie gevestigd in het Dorpshuis. Maar hier heeft de Oranjevereniging een extra ‘oranje’ tintje aan de fietstour toegevoegd. “We hebben een aantal rustpunten toegevoegd” vertelt Monique Baas namens de Oranjevereniging. “Bij de hondenclub wordt een demonstratie gegeven en kan een ijsje gegeten worden. Een aantal boerderijen kan bezocht worden en aan de Sasdijk stonden enkele historische voertuigen opgesteld We hebben ook een puzzeltocht in de fietstour opgenomen.”
Blijvend herinneren
Bij Hoeve Kakelbont kunnen de deelnemers aan de fietstour genieten van een drankje, spelen kinderen op een springkussen en kan een sanitaire stop gemaakt worden. Aan het einde van de dag worden de oplossingen van de puzzeltocht verzameld. Het zijn er veel, want ruim 300 mensen hebben in Dinteloord deelgenomen. Wie niet in de gelegenheid was aan de fietstour deel te nemen kan het boekje ‘Fietstour blijven(d) herdenken alsnog aanschaffen bij Primera De Gilles in Steenbergen.
Tekst: Tineke Feskens Foto’s: Jan de Langen © Steenbergse Courant/ KijkopSteenbergen.nl











