Erfgoed in de gemeente Steenbergen moet meer gaan leven
STEENBERGEN - Woensdagavond werd in de Gummaruskerk een bijeenkomst gehouden waarbij het erfgoed in de zes kernen van de gemeente Steenbergen centraal stond. Bij erfgoed wordt veelal gedacht aan gebouwen, maar ook gebruiken en tradities zijn er voorbeelden van. Doel van de avond was de zogeheten participatie van inwoners om input te krijgen voor een nieuw op te stellen erfgoedvisie. Het in het verleden opgestelde beleidsplan bestrijkt de periode 2018 - 2022 en sindsdien was er nog geen vervolg. “Erfgoed moet meer gaan leven’, zo was een stelling die deze avond werd gelanceerd. “In Steenbergen is in de afgelopen dertig jaar veel gesloopt”, zo viel deze avond daarentegen te horen.
De opening van de avond was een eerste officiële taak van nieuwbakken wethouder Ed Hobo, ingeleid door cultuurambtenaar Femke Ammerdorffer. een van de voorbereiders van deze bijeenkomst. De wethouder nam de Gummaruskerk als voorbeeld. “Als je terugkomt van vakantie doemt deze in de verte al op. Die zorgt voor herkenning, herinnering en trots. ‘Kijk daar horen wij bij.’ Het is erfgoed dat we moeten koesteren en doorgeven aan onze kinderen. Inwoners kennen hun kern en hun buurt het beste en kunnen zeggen wat belangrijk is en wat behouden moet blijven”.
Verhaallijnen
Han Gunter van Monumenten Brabant sprak vervolgens over de twee fases - oriëntatie en verkenning gevolgd door verdiepende gesprekken met externe belanghebbenden - die moeten leiden tot een onderbouwde erfgoedvisie. Daarbij worden vijf ‘verhaallijnen’ gevolgd: landschap - militair erfgoed - water als vriend en vijand - industrie en ambacht en religie.Patrick Timmermans, directeur Erfgoed Brabant, gaf in zijn toelichting aan dat erfgoed veel meer is dan slechts stenen. Hij noemde het jaarlijkse ‘Prijsdansen’ in Nieuw-Vossemeer als voorbeeld. Volgens hem is de vraag “Wat kan je met erfgoed doen en hoe kunnen we het erfgoed laten leven”. . Eerdere rapportage geeft volgens Timmermans aan dat niet iets meer dan 88 procent van de inwoners zich betrokken voelt bij erfgoed. “Ruim 64 procent geeft aan dat er niet genoeg aan wordt gedaan door de gemeente”. “Iedereen moet hierbij zijn verantwoordelijkheid pakken”, zo stelde hij.
Vier thema’s
Na de sprekers werden de bezoekers van de avond geleid naar de vier standjes met de thema’s participtie - beschermen en behouden - het zichtbaar maken van erfgoed en welke plekken belangrijk zijn met ruimte voor kansen. Hier kon via post-its worden gereageerd.
Dat viel niet bij alle bezoekers in goede aarde. “Ik ga echt niet reageren op zaken die al heel duidelijk zijn. Er wordt weer gepraat, maar weinig gedaan tegen de sloop van stukjes Steenbergen. Neem nu de karakteristieke huisjes in het Doktersdreefje. Ze zijn recentelijk gesloopt. Dat is ook de bedoeling met de huisjes in de Kruitweg en op andere plekjes in Steenbergen”, zo was de verontwaardigde reactie van een bezoekster.
“Ik ben woedend. Wilde eerst niet eens naar deze avond komen, maar ben uiteindelijk toch gegaan. De afgelopen dertig jaar is hier in Steenbergen veel gesloopt. Het charmante Steenbergen met zijn vroeg twintigeeuwse uitstraling is er niet meer. Allemaal omdat er mensen over beslissen die niet uit Steenbergen komen,” zo laat fervent Steenbergenaar Jan Peeters weten.
Intussen zijn bezoekers die het erfgoed eveneens een warm hart toedragen druk met elkaar in gesprek. Een reactie over het vele slopen wordt daarbij regelmatig gehoord. Maar ook het besef klinkt door dat er met het erfgoed dat nog over is en datgeen dat nog komen gaat, goed moet worden omgegaan.
Eerdere oproep
Dat beseft heemkundekring De Steenen Kamer als geen ander en in maart liet voorzitter Hanneke Meulblok dit in een oproep aan de gemeenteraad weten. Ze stelt daarin dat in de afgelopen periode meerdere historisch waardevolle panden in het straatbeeld zijn verdwenen en noemt voorbeelden als panden van firma Broekhuis in de Grote Kerkstraat, de karakteristieke huizenrij aan het Doktersdreefje, de bebouwing in de Kaaistraat, onder meer de vroegere panden van bakker Heshof, fotograaf Van Mechelen en café ‘Hof van Holland’ - het latere ‘Scapino’.
“Er blijft zo weinig over van de rijke historie. Wanneer in dit tempo jaarlijks panden uit het historische straatbeeld verdwijnen blijft er op termijn weinig over van de rijke historie waar Steenbergen zo trots op is”, aldus Hanneke Meulblok namens De Steenen Kamer. “Cultuurhistorisch erfgoed verdient zorgvuldige en structurele bescherming. Het huidige beleid, waarbij te weinig beeldbepalende objecten een beschermde monumentenstatus krijgen, biedt naar onze mening onvoldoende waarborgen” zo liet zij toen weten. En deed daarbij een oproep voor een proactieve rol van de lokale overheid.
Door: Peter Vermeulen
