Vooral ook overlast van Eikenprocessierups gemeld vanuit het Oudland
DE ZES KERNEN - Na de geslaagde processie van de Sint Annaparochie bereikt de redactie ook signalen van een ander soort processie: die van de processierups. Wie plots wordt overvallen door een haast ondragelijke jeuk en allerlei bultjes ontdekt op armen, benen en andere plekken van het lijf hoeft niet meteen te denken aan bedwantsen of ander soortgelijk ongedierte maar heeft wellicht te maken met de gevolgen van de microscopisch kleine brandharen die de processierupsen laten dwarrelen. Vanuit het Oudland komen geluiden over de overlast van de processierups. Wie klachten meldt bij gemeente Steenbergen krijgt keurig een berichtje terug waarin aangegeven wordt dat de aannemer is ingeschakeld die binnen een week de bomen controleert en waar nodig de nesten bestrijdt.
Zo bericht een inwoner uit dat gebied er met zijn gezin en met hun dieren flink last van te hebben. “Heb je hinder meldt dit dan alstublieft bij de gemeente. Hoe meer mensen klagen, hoe eerder er misschien wat aan wordt gedaan. De gemeente heeft hier een zorgplicht voor”, zo laat deze inwoner weten.
Speciaal ook wordt gewezen op het Oudlandsdijkje, bereikbaar via het Muggenpolderbaantje aan de Moerstraatseweg of het Waterhoefke, onderdeel van een geliefde wandelroute in het Oudland.
“De bomen waar wij last van hebben staan langs het Oudlandsdijkje. Daar staan zeker 26 eiken met gemiddeld 6 rupsennesten per boom. Maar ze kunnen in elke, meestal vrijstaande, eik zitten. De haartjes kunnen voor mens en dier, van klein naar groot zeer gevaarlijk zijn en zelfs blindheid veroorzaken”, zo luidt de waarschuwing. Deze krijgt bijval van meerdere inwoners die eveneens overlast ervaren en aanvankelijk nog geen notie hadden wat de oorzaak was van hun plotselinge jeuk, die verergerde naarmate er meer werd gekrabd.
Over de eikenprocessierups
De Eikenprocessierups is de larve van een nachtvlinder die vooral op eikenbomen leeft. De rupsen staan bekend om hun duizenden microscopisch kleine brandharen, die gezondheidsklachten kunnen veroorzaken bij mensen en dieren. De rupsen leven vaak in groepen op eikenbomen. Ze maken grijswitte, zijdeachtige nesten op stammen en dikke takken. De rupsen lopen vaak achter elkaar in lange rijen (’processies’), wat hun naam verklaart.Vanaf ongeveer mei tot juli ontwikkelen de rupsen brandharen. Deze haren bevatten een eiwit dat irritatie veroorzaakt, jeukende huiduitslag en rode bultjes, maar ook vaak geïrriteerde ogen, keelpijn of irritatie van neus en luchtwegen. In zeldzame gevallen treden er ernstigere allergische reacties op. Ook honden, paarden en andere dieren kunnen klachten krijgen wanneer ze met de haren in aanraking komen.
Meer overlast verwacht
Voor 2026 verwachten deskundigen dat de eikenprocessierups in delen van Nederland weer duidelijker aanwezig zal zijn dan de afgelopen paar relatief rustige jaren. De belangrijkste reden is dat er vorig jaar meer vlinders zijn geteld, wat meestal wijst op meer rupsen in het volgende seizoen.
Opvallend is dat het seizoen dit jaar uitzonderlijk vroeg begon: de eerste rupsen kwamen al op 23 maart 2026 uit het ei, de vroegste waarneming ooit in Nederland. Dat wordt gekoppeld aan het warme en zonnige weer in maart.
In Nederland heeft men meestal last van de eikenprocessierups tussen mei en augustus, met de grootste kans op klachten in juni en juli.
Ook verlaten nesten kunnen nog maanden tot zelfs jaren brandharen bevatten en daardoor klachten veroorzaken. Contact met een levende rups is dus niet nodig om toch last te krijgen. De brandharen kunnen door de wind worden verspreid en blijven ook achter in oude nesten, op de grond, in gras of op tuinmeubelen.
Wat te doen bij contact?
Er wordt geadviseerd niet te krabben of te wrijven, hoe moeilijk of dit ook is. Ook wordt aangeraden huid en ogen te spoelen met lauw water. Kleding dient gewassen te worden op hoge temperatuur. Losse brandharen kunnen met plakband van de huid verwijderd worden. Tot slot is het advies om contact op te nemen met een huisarts bij ernstige of aanhoudende klachten, vooral bij ademhalingsproblemen of heftige oogklachten.
Door: Peter Vermeulen
