Rebeccahoeve erkend fokcentrum met uitsterven bedreigde Lakenvelder

DE HEEN - Het akkerbouwbedrijf van André en Siv Hege Janse heeft het predicaat ‘Erkend fokbedrijf’ gekregen van de SZH (Stichting Zeldzame Huisdierrassen). Voorzitter Gerrit Tacken van de SZH overhandigde vorige week vrijdag het bord dat komt te hangen op de boerderij aan de Zeelandweg Oost in De Heen.

De SZH is een organisatie die werkt aan de instandhouding van de vele bedreigde diersoorten in Nederland. Het predicaat ‘Erkend fokcentrum’ is bestemd voor fokkers die voldoende kwalitatief goede dieren hebben om bij te dragen aan die instandhouding.

,,Er zijn bijvoorbeeld monumenten en landschappen die tot het cultureel erfgoed behoren, maar ons levend erfgoed is even belangrijk.’’, benadrukt Tacken. ,,Jullie mogen trots zijn dat ik het bord dat hoort bij het predicaat mag overhandigen.’’ Na de overhandiging komen de Lakenvelders naar buiten. Een enkeling maakt een vreugde sprongetje dat ze het grasland weer op mogen.

Opvallend mooie tekening

De Rebeccahoeve was een akkerbouwbedrijf met melkvee. Nu akkerbouw met zoogkoeien. Lakenvelders vielen Janse op in Zuid Holland. ,,Waar je dan vooral naar kijkt is de mooie tekening die ze hebben. ‘’, vertelt Janse. Lakenvelders, zwart en rood, hebben een grote brede witte band (laken) over hun lichaam. Bij toeval kwam hij in contact met een fokker. ,,Ik deed hem het aanbod alle vrouwelijke runderen te kopen. Zo begonnen we met zeventien runderen en dat waren er na een jaar al vierendertig, dus dat werd iets meer dan een hobby.’’

Instandhouding ras

Na de oorlog wilde de stamboekorganisatie geen stamboek voor de Lakenvelder, ze waren inferieur wat maat en melkproductie betrof. ,,Het was verboden om mee te fokken, gelukkig waren er eigenzinnige boeren die dat toch bleven doen.’’ Nu houdt de Vereniging Lakenvelder Runderen een stamboek bij en zijn er in totaal ongeveer 1500 in Nederland. Je vindt ze door emigratie van boeren ook in het buitenland, bijvoorbeeld de Dutch Belted cow in de VS. ,,Er is zelfs een goede stier uit de VS naar Nederland gekomen ter verversing van het ras.’’

Lakenvelders zijn echte kuddedieren. ,,Je moet daar rekening mee houden. Als je er één afzondert krijgt die het gevoel uit de kudde te worden geplukt en raakt in paniek. Ze gaan altijd per twee, en een dag van tevoren, op transport naar het slachthuis, dan hebben ze minder stress.’’ Als erkend fokker moeten ze zich aan regels houden. ,,We volgen een duurzaam fokprogramma. De koeien worden op natuurlijke wijze drachtig van een stamboek Lakenvelderstier, dus geen kunstmatige inseminatie. Ook worden de kalfjes door hun moeder gezoogd.’’ Bij een uniek dier op de boerderij kan besloten worden om genetisch materiaal op te slaan bij het Centrum voor Genetische Bronnen Nederland van Wageningen University. Daarnaast zitten de dieren in een ‘paraplu bestand’ van zeldzame dieren. Bijvoorbeeld bij het uitbreken van een ziekte zou dan gekozen kunnen worden voor quarantaine in plaats van ruiming.

Werken met Lakenvelders

Het houden van Lakenvelders brengt natuurlijk kosten met zich mee. Het is een sober ras, gras gevoed, langzaam groeiend en niet echt interessant voor melkproductie. Waar ze zich wel in onderscheiden is de uitermate goede smaak van het vlees. ,,Bij een test door culinair journalisten naar het vlees van allerlei rassen waren de tweede plaats en verder verschillend. Maar op één stond bij allemaal de Lakenvelder.’’ Daarom is niet alleen in en om Steenbergen, maar ook daarbuiten het vlees van de Rebeccahoeve Lakenvelders in trek. Als twee runderen volgroeid zijn krijgen belangstellenden een bericht. Als er genoeg pakketten van tien kilo besteld zijn worden de runderen in de regio ter slacht aangeboden en uitgebeend. De ingevroren vacuüm pakketten worden bij de Rebeccahoeve afgehaald.

Door: Harry Veenstra